| تبليغات | X |
تشفّي( آخيش دلم خنك شد.)
حقد و آزار در اصل مخوفست، خاصّه كه اندر ضماير ملوك ممكّن گردد كه پادشاه در مذهب تشفّي صلب باشد. ( كليله و دمنه/ باب پاداه و فنزه/ نسخه ي مينوي ص.294)
و در اين مدّت تشفّي ها و انتقام ها مي رفت.( تاريخ بيهقي )
تشفّي در عربي و از ريشه ي شفا به معناي بهبودي و آرامش يافتن است.
دكتر ماهيار – يادش هزاران بار بخير- مي فرمودند:
كسي كه از ديگري كينه اي به دل دارد و در فصت ناسب انتقامش را مي گيرد. بعد از انتقام احساس نوعي آرامش خواهد كردو مي گويد آخيش دلم خنك شد. اين دل خنك شدن در عربي را تشفّي مي گويند.
امّا غرض از يادآوري تشفّي اين است كه گاهي انسان با خواندن بعضي شعرها يا داستان ها يا كتابي احساس تشفّي خواهد كرد. به تازگي در يادداشتي شعري از حسين منزوي خواندم كه چنين احساسي در من به وجود آورد.
دل خنك شدن از برخي ناگفته ها.
توانی له قۆناغی یهکهمی ئهزموونهکه بهوپهڕی لێهاتوویی سهرکهوتن به دهست بێنێ.
چهن ڕۆژ لهوه پێشیش له شاری س. قۆناغی دووههم دهستی پێکرد.
دیاره ههر ئازموونه و کاتی دیاریکراوی ههیه. تهواوی بهشداربووان وهڵامیان دایهوه و چوونه دهرهوه. بهس خۆی و چاودێرهکه مابوون.
چهن پرسیارێکی مابوو. کاتی پێویست بوو. به پێشنیاری چاودێر دهیتوانی چهن خولهکێک زیاتر دانیشێ بهڵام به بیریدا هات خۆ ئهمه دهبێ به غهدر لهو بهشداربووانهی دیکه که ئهوانیش هاوشێوهی خۆی له شار و شارۆچکهکانهوه هاتبوون بۆ خۆ تاقی کردنهوه و سهرکهوتن.
بهڵگهم پێیه بهڵگهی چوارساڵ پێکهوهبوون
ئهمڕۆ ڕۆژێکی خۆشی ناخؤش بوو. به بڕوای ههندێ کهس ئهمڕۆ ڕۆژی مامۆستایه و دیاره بارودۆخی قوتابخانه وهک جاران نهبوو.
ساڵ چوارهکانیش ئاخرین ڕۆژی هاتنه قوتابخانهیان بوو. ئهم ساڵ چوارانه چوار ساڵی ڕهبهق و تهواو به یهکهوه کلاسمان بوو. ههر حهوتهو دوو کلاس و هاوینانیش کلاسی بووستان و گوڵستان.
پڕ له بیرهوهری خۆش و خۆش و خۆش. بۆ دهکرێ له نێوان مامۆستا و قوتابی بیرهوهری ناخۆشیش ببێ.
چوار ساڵه له نزیکهوه ئاگاداریانم.
گریانیانم دیوه.
پێکهنینیانم هاتۆته گوێ.
دڵگرانی و بێ تاقهتییهکانیان هێناوهته لام.
مهتهڵ
پاشا:
ههندێک به پێکهنینم بهێنه، ئهی قهشمهڕ!
قهشمهڕ؛
گهورهم وهزیری یهکهمت؛ حۆله
وهزیری دووهمت؛ گهوجه
وهزیری سییهمت؛ گێله
وهزیری چوارهمت...
پاشا:
( پێکهنینی خۆی دهشارێتهوه)
بهسیهتی قهشمهڕ ، چارسهرهکهم پێ بڵێ!
قهشمهڕ؛
چارسهر ئاشکرایه گهورهم ، جهنابتان پاشای گهوجهکانن..
سهرچاوه:
چهپکێک شێعری ژاک پرێڤێر/ له فرهنسییهوه: فهرهاد پیرباڵ/ سهردهم/سلێمانی/ 2007/ ل.77
( ژاک پرێڤێر شاعێری گهورهی فهرانسه4/2/1900-تاکوو 11/4/1977 )
شێعرێک و وتهیهکی ڕیلکه
( راینر ماریا ریلکه) له 4 دسامبر 1875 له پراگ هاتۆته دونیاوه. زۆربهی وڵاتانی ئوروپا گهڕاوه و چهندین کتێبی شێعری بڵاو کردۆتهوه و له 30 دسامبر 1926 به هۆی تووشبوون به شێرپهنجهی خوێن کۆچی دوایی دهکا.
نگاهم درنگی کرد بر ستارگان،
کاش به یاد نمی آوردم
که هیچ گاه از راه نمی رسی!
ترجمه علی عبدالهی
ڕیلکه سهبارهت به نووسینیش دهڵێ:
نووسین به دهنگ هاواری ناخهوه چوونهوه، بۆیه تهنیا له ژێر گوشاری ناخی خۆتدا بنووسه، تهنیا ئهو وهخته بنووسه که ههڵاتن له نووسین وهک مهحاڵ وا بێت.
ئهگهر نووسین نهبووهته قهدهرت، دهتوانیت بژیت و نهنووسیت چی زووتره دهست له نووسین ههڵبگره! تهنیا ئهو وهخته بنووسه که هیچ چاری دیکهت نهبێت. تهنیا ئهو کاته بنووسه که خۆ له نووسین دزینهوه شێتبوونی به دواوه بێت.
له کتێبی بهفر و گڕکان/ حهمهسهعید حهسهن/ ل.99
ئهو وهسیهت نامهی که شیاوی نهورۆزانهیه.
نهورۆزی ههموو ساڵێک به هۆنراوه بهرزهکهی پیرهمێردی نهمر دهست پێ دهکا و ههر بهویش کۆتایی دێت.
بهڕێوهچوونی یادی ئهم یاده پیرۆزه له ناوچهی سهردهشت و پیرانشار و مههاباد و ڕهبهت و ئاواییهکانی دهوروبهر زۆرشکۆدار بووه که دهکرێ له ڕیگهی شرۆڤهکردنی ئهم یاده له باری کۆمهڵایهتی و یهکڕیزی خهڵک و کهڵکهڵه و بیرهکانیان تێبگهی.
کاتێ دهبینم ژنان و کچان، لاوان و پیران ههموو به ههڤڕا بهشدار دهبن و ههستی خۆیان دهردهبڕن و ههڵدهپهڕن و دهخوێنن ئیرهیی یان پێ دهبهم و له ههمان کاتیشدا دهسخۆشییان لێ دهکهم.
ئهم بهیتهی شێخ ڕهزام نارد بۆ برادهرێک که تهمهنی له من زیاتره:
لام وابوو پیر بووم ئهشق دهسم لێ ههڵدهگرێ
نهمزانی داری وشک زووتر ئاگر دهگرێ
ئهویش له وڵام دا نووسیبووی:
به زمانی سادهی کوردی:
کراس تا کۆنه بێ ئاڵۆشی فرهس
قصه گوی به خدمت احضارشده
ریچارد براتیگان برگردان: علیرضا بهنام
پرسیدم: "تو دارکوبی؟
" گفت: "نه، یک دختر کوچولو هستم، حواستان کجاست، آقا؟"
در بخش ادبیات کتابخانه عمومی ایستاده بودم. کتابی میخواندم از واتسن تی اسمیت برانلی که در آن، خیلی منطقی، این ایده را مطرح کرده بود که همه نویسندگان و شاعران باید نوشتن را رها کنند و به جایش آجر بالا بیندازند. حسابی غرق کتاب شده بودم که کسی شروع کرد به ضربه زدن روی پایم. اولین بارم بود که داشتم توی کتابخانه کتاب میخواندم و کسی شروع کرده بود به ضربه زدن روی پایم. کنجکاو شده بودم. پایین را نگاه کردم و دیدم دخترکوچولویی موطلایی آنجاست، با پیراهن سبز، و چشم های آبی و دارد با انگشت اشارهاش به پایم ضربه میزند.
پرسیدم: "مامانت کجاست، دختر کوچولو؟"
گفت: "رفته خرید"
کفتم: "تو اینجا چکار میکنی؟ میشود بس کنی این قدر نزنی روی پای من؟"
"مادرم مرا گذاشته اینجا که برود خرید.
من داشتم کتاب میخواندم.
نێرگزهکان
یهک له دیمهنه ههره جوانهکانی بههار له ناوچهی مهریوان بوونی نێرگزی ڕهنگاوڕهنگ و جوانه که له لایهن منداڵانی ئاواییهکانی زهکهریان و دهرهناخێ و دزڵی و ... له جاڕه نێرگزهکانی ناوچه دهچنێرێو بۆ فرۆش دهیهێننه سهر ڕێگای سهرهکی مهریوان- سنه.
هات و هاواری ئهم مناڵانه و جاری وایه دهمهقاڵهیان و نرخ دابهزاندنیان له داخی یهک و شۆخی و شهڕیان جێی سهرنجه.
ئهم بابهتهی خوارهوه به چهشنی کامێرایهک وێنهی ههوڵ و تێکۆشانی ئهم مناڵانه دهخاته بهرچاو.
پسرک گل فروش
سۆما محمدی
طبیعت اطراف از میان شیشههای ماشین جذاب به نظر میرسد. نمیدانی به کدام سمت بنگری، راست، چپ یا روبهرو؟ جاده خلوت است و سرعت ماشین کم، می توانی تمامی طبیعت را با لذت نگاه کنی
نهورۆزانه
بههاری ئهمساڵمان خهمینه
له باکووری مهزن
ئاگری نهورۆز
به خوێنی شههید( حاجی زهنگین )
ههڵگرسا.
بهڵام پێشنینیان ڕاستیان وتووه
( ساڵێک و دوو بههار نابێ )
گندآب
خاطره مرادی
- بیرون سرده بیا تو!
- میام دیگه تو بخواب!
- ذلیل مرده بیا تو! کی باهاس پول دواهاتو بده. منِ خاک به سر از صبح تا شب و شب تا صبح جون می کنم تا تو با ندونم کاری هات پول بی زبونو حروم کنی؟! بیا تا اون روی سگم بالا نیومده.
آروم و بی صدا به نقطه ای نامعلوم خیره شده بود. اشک امان نمی داد. همین دیروز بود که برادر سه ساله اش سر چهاراه یخ زده بود. طفلکی تا شب واسه فروختن آدامساش گلوشو پاره کرده بود امّا دریغ از یه خریدار. دریغ از یه جوانمرد. از ترس مادرش نیومده بود خونه و همون جا خوابش برد.
ساعت هشت صبح کنار تیر چراغ بچه ای یخ زده افتاده بود.
جدایی سیمین از سمیّه
سمیّه فتحی
دیروز ( شنبه/ 22/12/90 ) خبر مرگ عزیزی را به من دادند. خبر فوت سیمین
نمی دانم که سیمین جزئی از من بود یا من جزئی از سیمین. نمیدانم چرا می گویم سیمین؟ چرا نمی گویم دکتر دانشور و چیزهایی مانند آن!
شاید دلیلش آن است که من سیمین را به عنوان دوست خودم می دیدم. سیمینی که ندیدمش و او نیز منو ندید. نمی دانم چرا ولی انتظار دارم که باید به خاطر مرگ سیمین کسی به من هم تسلیت بگوید. انگار که سیمین یکی از اعضای خانواده ام باشد و یا صمیمی ترین دوستم. خیلی وقت ها خودم را مانند سیمین می دیدم و آیندهام را مثل زندگی او.
ههر بژی ژیره گیان!!!!!!!!
( به یادی مهلا نهسرهدین و بۆ بهشار ئهسهد له ساڵیادی دهسپێکی شۆڕشی جهماوهری سووریا )
مهلا نهسرهدین ههمیشه ئهیوت:
باشترین کهشوههوا ناسین( هواشناسی ) له ماڵی ئێمهیه.
وتیان چۆن؟
وتی: من ئهڵێم ئهبارێ. ژنهکهم ئهڵێ نابارێ و ههرگیز لهم دوو حاڵهتهش بهدهر نییه.
*************
یهکساڵ به سهر شۆڕشی گهلانی سووریا تێئهپهڕێ. تا ئێستا ههشت ههزار کهس کوژراون.( ئهسهد و لایهنگرانی دهڵێن ئهمانه ههموویان تێرۆریست بوون و له ڕوانگهی نهیارانی ئهسهدیش ههموویان خهڵکی بێ تاوان و شههید.)
له ژیاندا و بۆ زیندووهکان دهبێ ئازا بی.( سووشون )
دوکتور سیمین دانشور نووسهری به ناوبانگی ئێرانی دوێنێ پاش نیوهڕۆ له تاران کۆچی دوایی کرد. ئهم نووسهره زیاتر له بواری ڕۆمان و داستان دا ئیشی کردووه.
به هۆی ئهوهی که دوێنێ ههشتی مارس بوو و هاوکاته له گهڵ ڕۆژی جیهانی ژن پێم خۆشه زیاتر تیشک بخهمه لایهنی ژنانهی دانشور.
شتێک که جێی داخه ههر که ناوی سیمین دانشور دێته ئاراوه یهکسهر دهوترێ خێزانی جلال آل احمد بوو ئهمه دهبێته هۆی ئهوه که خوێنهر یان بیسهر وا بیر بکاتهوه ئهگهر جلال آل احمد نهبوایه و نههاتهیهته ناو ژیانی سیمین دانشور ئهو ههرگیز نهدهبوو به نووسهر.
ئهم قسه ههم ڕاسته و ههم ناڕاسته.